Menopauza to nie jest coś, co trzeba przeczekać. Sen, kości, serce

18 października przypada Światowy Dzień Menopauzy, ustanowiony przez międzynarodowe towarzystwo naukowe zajmujące się menopauzą. To dobry pretekst, żeby wyjść poza jedno hasło, z którym menopauza jest kojarzona najczęściej.

Definicja

Według Światowej Organizacji Zdrowia naturalna menopauza to 12 kolejnych miesięcy bez miesiączki, bez innej oczywistej przyczyny. Nie podajemy tu średniego wieku menopauzy w Polsce - liczby, która krąży w mediach, nie udało się potwierdzić w źródle pierwotnym (dostęp do publikacji był zablokowany), a bez potwierdzenia jej nie publikujemy.

Sen

WHO wymienia trudności ze snem i bezsenność wśród objawów związanych z menopauzą. W praktyce to jeden z najbardziej wyniszczających elementów tego okresu: nie chodzi o „gorszą noc”, ale o tygodnie i miesiące snu, który nie regeneruje. Jeśli tak się dzieje - to temat na wizytę, nie na przeczekanie.

Kości

WHO wskazuje, że utrata gęstości kości w menopauzie istotnie przyczynia się do wyższej częstości osteoporozy i złamań. Jak duży jest ten problem w Polsce? Narodowy Fundusz Zdrowia podaje, że w 2022 r. odnotowano 146 tys. złamań, które najczęściej przypisywane są osteoporozie. To liczba złamań - nie liczba chorych i nie liczba kobiet po menopauzie.

Nie podajemy tempa utraty masy kostnej ani mnożników ryzyka: źródło WHO ich nie zawiera, a my nie zastępujemy ich danymi z innych źródeł bez potwierdzenia.

Serce

Przed menopauzą kobiety chorują na choroby sercowo-naczyniowe rzadziej niż mężczyźni. WHO opisuje, że po menopauzie ta przewaga stopniowo zanika - wraz ze spadkiem stężenia estrogenów. Praktyczny wniosek: rozmowa o ciśnieniu, lipidach i ryzyku sercowo-naczyniowym jest w tym okresie tak samo ważna jak rozmowa o objawach menopauzy.

Co możesz zrobić

• Nie przeczekuj objawów, które odbierają funkcjonowanie - zwłaszcza snu.
• Zapytaj lekarza o zdrowie kości i o swoje ryzyko sercowo-naczyniowe. To dwa tematy, o których w gabinecie często nikt nie zaczyna pierwszy.
• Nie dobieraj leczenia samodzielnie. W tym artykule nie znajdziesz nazw leków, dawek ani schematów - o postępowaniu decyduje lekarz, bo zależy ono od indywidualnej sytuacji i chorób towarzyszących.

Artykuł ma charakter edukacyjny i nie zastępuje porady lekarskiej.

Źródła

WHO, fact sheet „Menopause” (16.10.2024); Narodowy Fundusz Zdrowia (publikacja 24.06.2025) - 146 tys. złamań w Polsce w 2022 r.